De heilige Nicolaas 

Vrouwluden en manluden, 

We bin hier vandaege biíj mekaander in de prachtig restereerde Nicolaaskarke van Niíjhooltpae biíj et uutkommen van et boek over de geschiedenis van et dŲrp, de karke, en de resteraosie van die karke en wat dír doe allegeer veur aorigs en moois veur ít locht kommen is. Et boek van Geert Lantinga. Miíj wodde vraogd aík wel wat over de naemgever van disse karke, de heilige Nicolaas, vertellen wol. En dat woík dus wel, aanders zoík hier niet staon, mar ik zal jim drekt mar vertellen dat et een twiefelachtig genoegen is.
Laoík mar eerlik wezen: ik hebbe gewoonweg een gloepende hekel an die heilige Nicolaas, die wiíj al honderden jaoren as Sunderklaos kennen. Ik snappe trouwens waorlik niet waoromme as oonze karke an him wiíjded is. Nicolaas was in de vierde ieuw de bisschop van Myra, et heufdplak van LyciŽ in Klein-AziŽ. Turkiíje dus.  Hiíj raekte weg op 6 december van et jaor 342 of 352 nao Christus, daor bin de geleerden et niet hielemaole over iens. Die zesde december is zien naemdag en dat vieren wiíj dus ieder jaor nog. Nicolaas was de schutspetroon van de zeeluden. Ik begriepe dus hiel goed dat in de havenstad Amsterdam een Nicolaaskarke is en dat de Hanzestad Kaampen him as schutspetroon het. Mar NiíjhooltpaeÖ We laggen hier vroeger zeker 25 kilemeter van de Zuderzee of. Waoromme hebben wiíj dan een Nicolaaskarke? Et wodt nog bedaenkeliker ají weten dat Nicolaas de bescharmheilige was van dieven, moordeners en prostituees. Tel uut je weenstÖ Wiíj zeggen in et Stellingwarfs vanzels niet van prostituees, wiíj hebben et over vrouwluden mit een winkeltien onder de schŲlk. Dat maekt et wel wat nettieser, mar tochÖ En hiíj is vanzels de bescharmheilige van de kiender. Sunderklaos is ommes de grote kiendervrund, die om zien starfdaotum henne op zien schimmel over de dakken ridt en mit pakkies onderweg is.
Now, wat miíj anbelangt was et nooit een kiendervrund. Ik moch die kwal niet. Ik was iedere keer weer bliede as die oolde gniezerd weer opkraste naor Spanje toe. Hiíj het et ooit een keer allemachtig biíj me bedurven en dat komt nooit weer goed.
Doe ík in de eerste klasse van de legere schoele zat moík, doe hiíj biíj oons op schoele kwam, biíj him kommen. Ik wodde deur starke aarms de baank uuttild en daor ston ik. Hiíj wol daík een lietien veur him zong. Mar dat deeík thuus elke aovend al veur de schostien in de keuken en ik zette daor biíj de kachel ok huj klaor veur dat peerd van him. Mar doe moík in schoele dus ok veur him zingen. En ik was benauwd veur die man, omdat hiíj  me een keer een lillike streek leverd hadde, mar ik zong wel. Wat moejíÖ Dat ik zong Daarginds komt de stoomboot. Loepzuver, want ik kon as kiend prachtig zingen. En ik hebbe doe niet goeld, et zat dír wel tegenan, mar ik gunde die kerel niet daík goelen zol. Vanwege die vieze streek.
Ik was indertied een net en gevulig joongien, dat altied goed zien best dee. Now ja, ik bin een keer over een plaanke over de Scheene lopen die slichtvol waeter ston. Dat moch niet, mar dat dee ík omdat dír in et laand an de aandere kaant van de Scheene zokke mooie bloemen stonnen en die woík veur mien moeder plokken. Omdaík zovule om heur gafÖ En iedere aovend zong ik aende november/begin december trouw een lietien veur die wonderlike Sunderklaos. En ik knipte alle plaeties van Sunderklaos uut de kraante en plakte die in een schrift. En altied lag dír aovens, veurdaík slaopen gong, een kikker of een moes van sukelao op et kussen in de bedstee. Mar die keer dus niet, doe lag dír een zakkien mit zoolt. Omdaík naachs nog wel es nat wasÖ Omdaík et niet altied dreuge holen kon. Ik zie et nog liggen! Ik vule nog waík doe vuulde! Wat dee dat zeer! Wat een vernedering! En dat hadde die kerel, daor aík almar veur zong, dus daon. Of die zwatte knecht, mar dan wel in opdracht van zien baos. Dír was mar iene verantwoordelik veur et feit daík doe hielemaole dichteklapte en niks meer zeggen kon. Die misselike heilige uut Spanje! Nooit zaík die kerel vergeven wat hiíj me doe andaon het. Laeter wus ik verstaandelik wel daík in schoele niet veur Sunderklaos zongen hadde, mar veur Sipke de Vries, de melkrieder. En datÖ mien moeder dat pakkien zoolt op et kussen legd hadde. Dat mag allemaole wel zo wezen, mar zo vuult et niet. Sunderklaos het et daon. Sipke de Vries was hatstikke aorig, ik moch wel es een aentien mitrieden op íe melkwaegen. En mien moeder was meer as aorigÖ Dus!
Ik zie die heilige Nicolaas, daor disse mooie karke naor nuumd is, an et aende van ít jaor nog wel es. Et liefste zoík dan op him toelopen en him een bafferd verkopen, mar ik bin nog altied een net en gevulig joongien. Dat doe ík dus niet. Ik kere me omme en lope vot. Mar as hiíj dan weerommereist naor Spanje en dír stikt in de Golf van Biskaje een allemachtig zwaore storm op, dan mag die stoomboot mit de hiele bemanning wat miíj anbelangt wel naor de kelder gaon! Dan wodt hiíj benauwd, dan kan hiíj et niet dreuge holen! 

Johan Veenstra