Et geheim van de wiend

Vrouwluden en manluden,

Een niíj boek blift altied wat biezunders en is wel een fesien weerd, ik bin dír bliede van dat jim dat fesien hier vanaovend in Niíjhooltpae mitmaeken willen. Ik hadde trouwens nooit daenken kund daík in mien leven vuuf romans schrieven zol. De eerste twieje Een vlinder en zulver en Naachs goelen de honnen kwammen vlot aachter mekeer an: in 1981 en 1984. Dír zat mar drie jaor tussen. En doe kwam dír eerst vuuftien jaor laeter weer een roman: Toegift in 1999. En now weer mit percies drie jaor dír tussen: Een brogge van glas in 2006 en Et geheim van de wiend in 2009. Ik moet now aenlik niet weer vuuftien jaor waachten aík nog een zesde roman schrieven wil, want de tied tikt wel deur en al oog ik dan nog as een veerdige jongkerel, de jaoren beginnen vanzels wel te tellen. Ik moet dus niet ommedangelen, ik hebbe gien tied te verliezen. An de aandere kaant, wat et oolder wodden anbelangt is Jehannes Heesters mien grote veurbeeld. Et hoeft jim dus ok niks te verbaozen aík hier over veertig jaor mien vuuftiende roman prissentere. Ik hope dajím dan ok allemaole kommen kunnen. Mar alle gekhied op een stokkien: ik hebbe me veurneumen dat roman nommer zesse dír wezen moet veurdaík zeuventig wor. Kammeraod Jelle en ik hebben dír laestdaegs al uutvoerig over praot.
Ieder jaor gao ík mit Jelle vier daegen vot en behalven dawwe oons dan te buten gaon an starke draank en ondocht praoten we ok altied over mien schrieveriíje. Wat aík allemaole nog moeten zol. Zo hewwe jaoren over Een brogge van glas praot veurdaík et anduste om dat boek dan eindelik te schrieven. Ik vien et trouwens prachtig dat et now op een meer as veurtreffelike meniere deur Folkert de Jong vertaeld is in et Fries! De liefhebbers kun et hier vanaovend bezetten! Jelle en ik hebben et lichtkaans tien jaor leden ok al had over Et geheim van de wiend. Mar as titel hawwe doe Et liek in de Lende bedocht. We vunnen eins beidend wel dat dír in een roman van miíj es iene van kaant maekt wodden moeten zol. En dat is now dus gebeurd. Ik hebbe literair mit groot genoegen iene doodmaeken laoten. De man, et is netuurlik een kerel, hadde et trouwens meer as verdiend! Dír was niks an verleuren. Mar veerder is et boek hiel aanders wodden as hoe we dír in et begin over praot hebben. Et is spannend en ontroerend, et gaot over liefde en hatstocht. Wat wil een meenske nog meer!
Meensken hebben dír nogal es een haantien van en vergeliek boeken mit mekeer. Ik hope dajím disse roman niet vergelieken gaon mit Een brogge van glas. Et is niet te vergelieken. Een brogge van glas is veur de volle honderd percent autobiografisch, dit boek is fiktie. Et is een bedocht verhael, een historische streekroman, mar et zol hier zomar gebeurd wezen kunnen. De plakken die ík beschrieve, bestaon allemaole wel. Ik bruke altied plakken in mien boeken die ík goed kenne. Pattie meensken in dit boek hebben trouwens ok echt bestaon.
Mien oolde huus komt dír netuurlik in veur, dat komt in zowat al mien romans veur. Anna Mulder, de heufdpersoon uut dit boek, woont as maegien in mien oolde huus. Laeter woont ze in Blesdieke, in et huus daor ik as joongien uutvanhuus kwam biíj Janne en Wander. En krek as in Toegift komt dír een stokkien Twente in dit boek veur. Kammeraod Gť uut Borne het me et mooiste stokkien Twente zien laoten. Misschien wel et mooiste stokkien van de hiele wereld. De Noordmeule en de boerderiíjen dír aachter an een zaandweg op et laandgoed Twickel biíj Delden. Ik bin de laeste jaoren mit meerdere meensken naor dat plakkien toe west, zie et zo veur me, en kon dír dus makkelik over schrieven. Wat is et daor alderiewigst mooi!
Ik hebbe et boek vriíj vlot schreven, et verhael ruulde dír aenlik zomar uut. En kammeraod Ingmar het ok dit boek, heufdstok veur heufdstok, weer hielemaole deurspit, naokeken en goeie tips geven. Mien daank is groot! Ik bedaanke de aandere meensken die et manuskript lezen hebben vanzels ok, mit naeme Fettje. Et is de eerste keer dat de heufdpersoon in een roman van miíj een vrouw is, et was dus belangriek om et manuskript deur een vrouw lezen te laoten. Heík me goed in een vrouw verplaetsen kund? Dat was de vraoge. Mien daank gaot vanzels ok naor de Stellingwarver Schrieversronte. Ik bin bliede dat ze et boek uutgeven wollen. EnÖ Sijtze Veldema het naor mien idee een prachtig omslag maekt!
Netuurlik heur ie een eerste exemplaor an iene te geven. De vraoge is iederkeer weer: an wie? Dat was in dit geval niet zo muuilik. Et laeste diel van et boek speult in Blesdieke en Gerrie Halman woont in Blesdieke. Op et omslag van et boek staot een ofbeelding van et schilderiíje Blesdieker Heide van Rinny Siemonsma en dat schilderiíje is in bezit van Gerrie Halman. Mar ik geve him aanst veural et eerste exemplaor van dit boek omdaík him een geweldige kerel vien. Hiíj bouwt naemelik een kesteel en maekt een droom waor. Hiíj lat de Stellingwarven laeter wat moois nao. Et meerste van et weinige moois wawwe in de Stellingwarven uut et verleden hadden, hewwe in de loop van de tied in et kader van de veuruutgang vakkundig tegen de vlakte sleugen. Stommelingen dawwe binnen! Wat moeíwe daoromme wies wezen op kerels as Jan Mars en Gerrie Halman. Jan gaf De Blesse en oons een mooie meule, Gerrie geft oons een kesteel. Zokke manluden kuwwe niet wies genoeg op wezen. En daoromme is et eerste exemplaor van de roman Et geheim van de wiend veur kesteelheer Gregorius Halman van Blesdieke.